Tashih Ne Demek? Baskıdan Önceki Son Kontrol
KISA CEVAP
Tashih, dizgi ve mizanpajdan sonra sayfaya dökülmüş metindeki yazım, noktalama ve harf hatalarının düzeltildiği son okumadır; "son okuma" olarak da anılır.
Kitap baskıya gittikten sonra bulunan bir hata, düzeltilebilir bir hata değildir — yeni baskıyı bekler. Tashih, o kapı kapanmadan önceki son fırsattır ve tam da bu yüzden acele edilmemesi gereken aşamadır.
TDK karşılığı: düzelti
TDK Güncel Türkçe Sözlük "tashih" maddesini "düzelti" karşılığına yönlendirir. Yayıncılık pratiğinde ise terim, baskı öncesi yapılan son okuma anlamında yerleşmiştir.
Tashihte neye bakılır?
•
Harf hataları ve eksik/fazla karakterler.
•
Yazım ve noktalama yanlışları.
•
Mizanpajdan doğan bozulmalar: kayan satırlar, kopmuş heceler, yanlış hizalanmış paragraflar.
•
Sayfa numaralarının ve sayfa üstü bilgilerinin doğruluğu.
•
İçindekiler ile gerçek sayfa numaralarının örtüşmesi.
•
Bölüm başlıklarının içindekilerdeki yazımıyla aynı olması.
Neden en sona bırakılır?
Tashih, metin sayfaya yerleştikten sonra yapılmalıdır; çünkü bazı hatalar ancak sayfada görünür. Bir kelimenin satır sonunda yanlış bölünmesi ya da bir başlığın sayfanın en altında tek başına kalması, Word dosyasında yokken mizanpajdan sonra ortaya çıkar.
Aynı sebeple tashihten sonra metne yeni cümle eklemek risklidir: eklenen tek kelime sonraki sayfaların akışını kaydırabilir ve yeni tashih gerektirir.
Kendi kitabınızın tashihini yapabilir misiniz?
Yapabilirsiniz ama tek başına yeterli olmaz. Kendi metnini okuyan yazar, yazdığını değil yazmak istediğini okur; beyin eksik harfi tamamlar. Bu yüzden tashih genellikle metni ilk kez gören bir göz tarafından yapılır.
Kendiniz bakacaksanız işe yarayan birkaç yöntem vardır: metni yüksek sesle okumak, sayfaları tersten (sondan başa) taramak, ve ekrandan değil çıktıdan okumak.
SSS
Tashih hakkında sık sorulanlar
Tashih ne demek?
Tashih, dizgi ve mizanpajdan sonra sayfaya dökülmüş metindeki yazım, noktalama ve harf hatalarının düzeltildiği son okumadır. TDK sözlüğündeki Türkçe karşılığı "düzelti"dir.
Kitap tashihi nasıl yapılır?
Tashih mizanpajı yapılmış sayfalar üzerinden yürütülür. Harf ve noktalama hataları, satır sonu bölünmeleri, sayfa numaraları ve içindekiler ile metnin örtüşmesi kontrol edilir. Yeni düzenleme yapılmaz; yalnızca kalan hatalar giderilir.
Tashih ile redaksiyon arasındaki fark nedir?
Redaksiyon dizgiden önce, cümle düzeyinde dil ve anlatım düzeltmesidir. Tashih ise mizanpajdan sonra, sayfada kalan küçük hataları yakalayan son okumadır.
Tashihten sonra metinde değişiklik yapılabilir mi?
Teknik olarak yapılabilir ama önerilmez. Eklenen tek bir kelime sonraki sayfaların akışını kaydırabilir ve mizanpajın yeniden kontrol edilmesini gerektirir.
Kitabınızı yayına hazırlıyoruz
Editörlük, redaksiyon, tashih, dizgi ve mizanpaj — dosyanızın yayına hazır hâle gelmesi için gereken her adımı birlikte yürütüyoruz.
Son güncelleme: 3 Ağustos 2026